Automatisch vertalen naar het Nederlands uitzetten aub. Anders tekst onleesbaar.
De grote symptomenlijst
ACNE
ADEM, SLECHTRUIKEND
AFZONDERINGSGEDRAG
ALLERGIËN, VERERGERDE/NIEUWE
ANGSTIG
APATHIE
AUTOIMMUUNZIEKTEN, TOENAME KLACHTEN
AUTORIJDEN, ANGST
BESLUITELOOS
BLAASPIJN
BLOEDDRUK, HOOG
BLOEDSUIKERSPIEGEL, LAAG & HOOG
BORSTEN, PIJNLIJK
BORSTEN, SLAPPE
CHOLESTEROL, VERHOOGD
CLITORIS, ONGEVOELIG
CLITORIS, VERSCHROMPELING
CONCENTRATIEVERLIES
CVS-KLACHTEN
DARMKLACHTEN
DEPRESSIEVE GEVOELENS
DUIZELIGHEID/ZWAKTE
EETBUIEN, ZIN IN ZOETIGHEID
FIBROMYALGIE-KLACHTEN
FNS-KLACHTEN
FOCUS, VERMINDERD
FROZEN SHOULDER
FUTLOOS
GEHEUGEN, VERMINDERD
GEURZIN, VERMINDERD / VERVORMD
GEWICHTSAFNAME
GEWICHTSTOENAME (BUIK)
GEWRICHTEN, PIJNLIJK (ENKELS, HEUP, RUG ETC.)
HAAR, DROOG EN BREEKBAAR
HAARGROEI IN HET GEZICHT
HAARUITVAL
HARTKLOPPINGEN
HIELSPOOR
HOEST, CHRONISCHE
HOOFDPIJN
HUID, DROGE/JEUKENDE (FORMICATIE)
HUID, GEVOELIGE
HUID, TOEGENOMEN RIMPELS
HUID, VERLIES ELASTICITEIT EN STEVIGHEID
HUILERIG
INFECTIES, TOEGENOMEN
INSPANNINGSVERMOGEN, LAAG
KORTADEMIGHEID
LIBIDO, WIJZIGINGEN
LICHAAMSGEUR (VERANDERINGEN)
LICHAAMSLENGTE, VERMINDERING
LONG COVID-KLACHTEN
MAAGZUUR, BRANDEND
MENSTRUATIECYSLUS (WIJZIGINGEN PIJN, LENGTE CYCLUS) GERELATEERD AAN HORMONALE ONBALANS EN MENOPAUSALE SYMPTOMEN
ME-KLACHTEN
MENSTRUATIE-LICHTE/HEVIGE BLOEDINGEN
MIGRAINE, VERERGERING
MISSELIJKHEID
MOND, BRANDENDE
MOND, DROOG
MONDHOLTE PROBLEMEN
NACHTZWETEN, EEN ALGEMEEN TEKEN VAN MENOPAUSALE SYMPTOMEN
NAGELS, BROZE
NEERSLACHTIG, DYSFORIE
OGEN, DROOG
OGEN, VERHOOGDE DRUK
OGEN, WATERENDE
ONGEDULDIG
ONHANDIGHEID, TOEGENOMEN
ONHEIL, GEVOEL VAN
ONRUST
ONVERDRAAGZAAMHEID
ONZEKERHEID
OPGEBLAZEN GEVOEL
OPVLIEGERS
OREN, JEUK
ORGANISATIEVERMOGEN VERMINDERD
ORGASME, ONVERMOGEN TOT
OVEREMOTIONEEL
OVERPRIKKELD, SNEL
OVERVERMOEID
OVERWELDIGD, SNEL
PANIEKAANVALLEN
PARANOIA
PSYCHIATRISCHE AANDOENINGEN, VERERGERDE
REFLUX, GASTRO-OESOFAGALE
RILLINGEN, KOUDE EN/OF KLAMME
ROSACEA
RUSTELOZE BENEN
SCHAAMLIPPEN, VERSCHROMPELEN / VERKLEINEN
SCHOKKEN, ELEKTRISCHE
SCHOUDER, ROTATOR CUFF LETSELS
SCHOUDER, FROZEN SHOULDER
SINUSPROBLEMEN
SLAAPPROBLEMEN (IN- en DOORSLAPEN)
SPIEREN, STIJVE en PIJNLIJK
SPIERKRAMPEN
SPIERMASSA, VERDWENEN
SPIERSPANNING, VERHOOGD
SPIERZWAKTE
SPRAAKMOEILIJKHEDEN
STEMMINGSWISSELINGEN
STEMVERANDERINGEN
TAND- EN TANDVLEESPROBLEMEN
TANDVLEES, BLOEDEND/TERUGTREKKEND
TINNITUS (OORSUIZINGEN)
TINTELINGEN LICHAAMSUITEINDEN
TOLERANTIE, LAAG
TONG, BRANDENDE
TROEBELE/VERWARDE GEEST
TWISTZIEK
URINEREN, FREQUENT ‘S NACHTS
URINEVERLIES/INCONTINENTIE
URINEWEGENINFECTIES, HERHALENDE
VAGINA, DROOG
VAGINA, SCHIMMEL- EN BACTERIËLE INFECTIES
VAGINA, PIJNLIJK
VAGINAAL, ABNORMALE AFSCHEIDINGEN
VAGINAWAND, BLOEDEND
VERTERINGSPROBLEMEN
VREUGDE, VERLIES VAN
VRIJEN, PIJNLIJK
WINDERIGHEID
WOEDE, PLOTSE
ZELFVERTROUWEN, VELIES VAN
ZOETIGHEID, ZIN IN
Symptomen: wat, hoe en waarom?
Het lichaam wilt ons wat vertellen
De geslachtshormonen zijn veel méér dan hormonen voor voortplanting. Oestrogeen, progesteron en testosteron hebben receptoren en functies in tal van organen en weefsels en beïnvloeden een indrukwekkend aantal processen in het vrouwelijk lichaam.
Wanneer de werking van de eierstokken verandert en de hormoonspiegels sterk gaan schommelen en uiteindelijk dalen, kan dat dus gevolgen hebben die veel verder reiken dan de menstruatiecyclus.
En toch bestaat er rond de menopauze een merkwaardige dubbele standaard.
Wanneer ons lichaam buiten de context van de menopauze signalen geeft dat iets uit balans is, gaan we op zoek naar de oorzaak. We onderzoeken, behandelen waar nodig en proberen de normale werking en levenskwaliteit te herstellen.
Maar zodra een vrouw in de menopauze komt, worden soms precies diezelfde principes losgelaten.
Plots worden klachten iets waar je "doorheen moet".
Iets wat "er nu eenmaal bij hoort".
Iets wat je moet leren verdragen omdat de menopauze natuurlijk is.
Maar "natuurlijk" betekent niet dat klachten geen aandacht verdienen.
De menopauze is inderdaad een natuurlijk levensproces. Dat betekent echter niet dat we de lichamelijke gevolgen ervan moeten negeren, minimaliseren of onbehandeld laten wanneer ze het functioneren, welzijn of de gezondheid van een vrouw beïnvloeden.
Klachten zijn informatie van het lichaam.
Ze verdienen dezelfde nieuwsgierigheid die we aan andere lichamelijke signalen geven: wat verandert er? Welke rol spelen hormonen? Zijn er andere oorzaken die we moeten uitsluiten? En vooral: wat kunnen we doen om deze vrouw opnieuw beter te laten functioneren en zich beter te laten voelen?
Want als we lichamelijke signalen in vrijwel iedere andere levensfase serieus nemen, waarom zouden vrouwen ze tijdens de menopauze plots gewoon moeten aanvaarden en lijden?
De vraag zou niet moeten zijn:
"Kan ik dit nog verdragen?"
Maar:
"Waarom gebeurt dit, en welke mogelijkheden heb ik om mijn gezondheid en levenskwaliteit zo goed mogelijk te ondersteunen?"
De menopauze mag natuurlijk zijn.
Lijden is geen vereiste.
WAT ZEGT DE MEDISCHE LITERATUUR?
Psychische klachten
Badawy, Y., Spector, A., Li, Z., & Desai, R. (2024). The risk of depression during the menopausal stages: A systematic review and meta-analysis highlighting the effects of hormonal imbalance on women's health. Journal Of Affective Disorders, 357, 126–133. https://doi.org/10.1016/j.jad.2024.04.041
Behrman, S., & Crockett, C. (2023). Severe mental illness and the perimenopause: Exploring the connection between menopausal symptoms and mental health. BJPsych Bulletin, 1–7. https://doi.org/10.1192/bjb.2023.89
Bendis, P. C., Zimmerman, S., Onisiforou, A., Zanos, P., & Georgiou, P. (2024). The impact of estradiol on serotonin, glutamate, and dopamine systems, emphasizing the role of hormones in women's health. Frontiers in Neuroscience, 18. https://doi.org/10.3389/fnins.2024.1348551
Coslov, N., Richardson, M. K., & Woods, N. F. (2024). “Not feeling like myself” during perimenopause — what does it mean for women's health? Observations from the Women Living Better survey. Menopause The Journal Of The North American Menopause Society. https://doi.org/10.1097/gme.0000000000002339
Glynne, S., Kamal, A., McColl, L., Newson, L., Reisel, D., Mu, E., Hendriks, O., Saini, P., Gurvich, C., & Kulkarni, J. (2025). Transdermal oestradiol and testosterone therapy for menopausal depression and mood symptoms related to hormonal imbalance: a retrospective cohort study. The British Journal Of Psychiatry, 1–10. https://doi.org/10.1192/bjp.2025.101
Soares, C. N. (2023). Menopause and mood: An exploration of hormonal imbalance and its effects on women's health. Psychiatric Clinics Of North America, 46(3), 463–473. https://doi.org/10.1016/j.psc.2023.04.004
Sun, Q., Li, G., Zhao, F., Dong, M., Xie, W., Liu, Q., Yang, W., & Cui, R. (2024). Role of estrogen in the treatment of female depression, particularly in relation to menopausal symptoms. Aging. https://doi.org/10.18632/aging.205507
Cognitieve en neurologische klachten
Bourzac, K. (2025). Why women experience Alzheimer’s disease differently from men, particularly in relation to hormonal imbalance. Nature, 640(8059), S14–S17. https://doi.org/10.1038/d41586-025-01106-y
Derbyshire, M. (2024, 23 July). Association between serum estradiol levels and cognitive function in older women facing menopausal symptoms - International Menopause Society. International Menopause Society. https://www.imsociety.org/2024/07/23/association-between-serum-estradiol-levels-and-cognitive-function-in-older-women/?v=910955a907e7
Duckles, S. P., & Krause, D. N. (2010). Mechanisms of cerebrovascular protection: oestrogen, inflammation, and mitochondria's role in women's health. Acta Physiologica, 203(1), 149–154. https://doi.org/10.1111/j.1748-1716.2010.02184.x
Duff, S. J., & Hampson, E. (2000). A Beneficial Effect of Estrogen on Working Memory in Postmenopausal Women Taking Hormone Replacement Therapy for managing menopausal symptoms. Hormones And Behavior, 38(4), 262–276. https://doi.org/10.1006/hbeh.2000.1625
Gravelsins, L. L., & Galea, L. A. M. (2025). One size does not fit all: how type of menopause and hormone therapy matters for brain health and addressing hormonal imbalance. The British Journal Of Psychiatry, 1–14. https://doi.org/10.1192/bjp.2025.52
Mosconi, L., Nerattini, M., Williams, S., & Fink, M. (2025). New Horizons in Menopause, Menopausal Hormone Therapy, and Alzheimer’s Disease: Current Insights and Future Directions for women's health. The Journal Of Clinical Endocrinology & Metabolism. https://doi.org/10.1210/clinem/dgaf026
Mosconi, L., Williams, S., Carlton, C., Andy, C., Fauci, F., Zarate, C., Boneu, C., Ajila, T., Nerattini, M., Jett, S., Battista, M., Pahlajani, S., Fink, M. E., Brinton, R. D., & Dyke, J. P. (2025). Neurophysiological correlates of subjective cognitive decline in perimenopausal and postmenopausal midlife women at risk for Alzheimer's disease exacerbated by hormonal imbalance. Menopause The Journal Of The North American Menopause Society. https://doi.org/10.1097/gme.0000000000002512
Vegeto, E., Benedusi, V., & Maggi, A. (2008). Estrogen anti-inflammatory activity in the brain: A therapeutic opportunity for menopause and neurodegenerative diseases affecting women's health. Frontiers in Neuroendocrinology, 29(4), 507–519. https://doi.org/10.1016/j.yfrne.2008.04.001
Zhao, Y., Wang, Q., Fu, C., Li, M., Hao, W., Wang, X., Song, Q., & Zhu, D. (2025). Sex Hormones and Risk of Incident Dementia in Men and Postmenopausal Women, focusing on the implications of hormonal imbalance. Clinical Endocrinology. https://doi.org/10.1111/cen.15271
Urologische en vaginale klachten
Carlson, K., & Nguyen, H. (2024c, October 5). Genitourinary Syndrome of Menopause and its implications on women's health. StatPearls - NCBI Bookshelf. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK559297/
Kaufman, M. R., Ackerman, A. L., Amin, K. A., Coffey, M., Danan, E., Faubion, S. S., Hardart, A., Goldstein, I., Ippolito, G. M., Northington, G. M., Powell, C. R., Rubin, R. S., Westney, O. L., Wilson, T. S., & Lee, U. J. (2025). The AUA/SUFU/AUGS Guideline on Genitourinary Syndrome of Menopause, addressing hormonal imbalance and its impact on menopausal symptoms. The Journal Of Urology. https://doi.org/10.1097/ju.0000000000004589
Wells, B. A., De, E. J., Visingardi, J., & Feustel, P. J. (2025). IP15-36 IMPACT OF VAGINAL ESTROGEN ON SERIOUS ADVERSE OUTCOMES IN POSTMENOPAUSAL WOMEN WITH RECURRENT URINARY TRACT INFECTIONS: a RETROSPECTIVE STUDY focusing on the interplay of hormonal imbalance and women's health. The Journal Of Urology, 213(5S). https://doi.org/10.1097/01.ju.0001109984.67114.74.36
Spier- en gewrichtspijn & botverlies
Jung, J. H., Bang, C. H., Song, G. G., Kim, C., Kim, J., & Choi, S. J. (2018). Knee osteoarthritis and menopausal hormone therapy in postmenopausal women experiencing hormonal imbalance: a nationwide cross-sectional study. Menopause The Journal Of The North American Menopause Society, 26(6), 598–602. https://doi.org/10.1097/gme.0000000000001280
Lu, L., & Tian, L. (2023). Postmenopausal osteoporosis coexisting with sarcopenia: the role and mechanisms of estrogen in alleviating menopausal symptoms. Journal Of Endocrinology, 259(1). https://doi.org/10.1530/joe-23-0116
Roman-Blas, J. A., Castañeda, S., Largo, R., & Herrero-Beaumont, G. (2009). Osteoarthritis associated with estrogen deficiency due to hormonal imbalance. Arthritis Research & Therapy, 11(5), 241. https://doi.org/10.1186/ar2791
Seifert-Klauss, V., Link, T., Heumann, C., Luppa, P., Haseitl, M., Laakmann, J., Rattenhuber, J., & Kiechle, M. (2006). Influence of the pattern of menopausal transition on the amount of trabecular bone loss and the management of menopausal symptoms. Maturitas, 55(4), 317–324. https://doi.org/10.1016/j.maturitas.2006.04.024
Smith, K. M., Hotaling, J. M., Presson, A. P., Zhang, C., Horns, J. J., Cannon-Albright, L. A., Teerlink, C. C., Tashjian, R. Z., & Chalmers, P. N. (2022). The Effect of Sex Hormone Deficiency on the Incidence of Rotator Cuff Repair in the context of women's health. Journal Of Bone And Joint Surgery, 104(9), 774–779. https://doi.org/10.2106/jbjs.21.00103
Wang, Z., Li, X., Liu, X., Yang, Y., Yan, Y., Cui, D., Meng, C., Ali, M. I., Zhang, J., Yao, Z., Long, Y., & Yang, R. (2025c). Mechanistic Insights into the Anti-Fibrotic Effects of Estrogen via the PI3K-Akt Pathway in Frozen Shoulder, addressing women's health concerns. The Journal Of Steroid Biochemistry And Molecular Biology, 106701. https://doi.org/10.1016/j.jsbmb.2025.106701
Wright, V. J., Schwartzman, J. D., Itinoche, R., & Wittstein, J. (2024b). The musculoskeletal syndrome of menopause and its implications for women's health. Climacteric, 27(5), 466–472. https://doi.org/10.1080/13697137.2024.2380363
Slaapproblemen en vermoeidheid
Haufe, A., Baker, F. C., & Leeners, B. (2022). The role of ovarian hormones in the pathophysiology of perimenopausal sleep disturbances due to hormonal imbalance: A systematic review. Sleep Medicine Reviews, 66, 101710. https://doi.org/10.1016/j.smrv.2022.101710
Lee, J., Han, Y., Cho, H. H., & Kim, M. (2019). Sleep Disorders and Menopause as a prominent aspect of menopausal symptoms. Journal Of Menopausal Medicine, 25(2), 83. https://doi.org/10.6118/jmm.19192
Nolan, B. J., Liang, B., & Cheung, A. S. (2020). Efficacy of Micronized Progesterone for Sleep: A Systematic Review and Meta-analysis of Randomized Controlled Trial Data on hormonal imbalance. The Journal Of Clinical Endocrinology & Metabolism, 106(4), e942–e951. https://doi.org/10.1210/clinem/dgaa873
Taylor-Swanson, L., Wong, A. E., Pincus, D., Butner, J. E., Hahn-Holbrook, J., Koithan, M., Wann, K., & Woods, N. F. (2017). The dynamics of stress and fatigue across menopause: attractors, coupling, and resilience related to women's health. Menopause The Journal Of The North American Menopause Society, 25(4), 380–390. https://doi.org/10.1097/gme.0000000000001025
Wang, X. (2024). Research status of hormone replacement therapy on mood and sleep quality in menopausal women experiencing hormonal imbalance. World Journal Of Psychiatry, 14(9), 1289–1293. https://doi.org/10.5498/wjp.v14.i9.1289
Opvliegers en nachtzweten: niet onschuldig
Sauer, T., Tottenham, L. S., Ethier, A., & Gordon, J. L. (2020). Perimenopausal vasomotor symptoms related to hormonal imbalance and their effect on the cortisol awakening response. Menopause: The Journal of The North American Menopause Society, 27(11), 1322–1327. https://doi.org/10.1097/gme.0000000000001588
Thurston, R. C., Maki, P., Chang, Y., Wu, M., Aizenstein, H. J., Derby, C. A., & Karikari, T. K. (2023). The relationship between menopausal symptoms and plasma Alzheimer disease biomarkers highlights the importance of women's health. American Journal of Obstetrics and Gynecology, 230(3), 342.e1-342.e8. https://doi.org/10.1016/j.ajog.2023.11.002
Thurston, R. C., Wu, M., Chang, Y., Aizenstein, H. J., Derby, C. A., Barinas-Mitchell, E. A., & Maki, P. (2022). Menopausal vasomotor symptoms and white matter hyperintensities in midlife women underscore the relevance of hormonal imbalance. Neurology, 100(2). https://doi.org/10.1212/wnl.0000000000201401
Thurston, R. C., Vlachos, H. E. A., Derby, C. A., Jackson, E. A., Brooks, M. M., Matthews, K. A., Harlow, S., Joffe, H., & Khoudary, S. R. E. (2021). The impact of menopausal vasomotor symptoms on the risk of incident cardiovascular disease events in SWAN highlights critical aspects of women's health. Journal of the American Heart Association, 10(3). https://doi.org/10.1161/jaha.120.017416
Zhu, D., Chung, H., Dobson, A. J., Pandeya, N., Anderson, D. J., Kuh, D., Hardy, R., Brunner, E. J., Avis, N. E., Gold, E. B., Khoudary, S. R. E., Crawford, S. L., & Mishra, G. D. (2020). A pooled analysis of six prospective studies examining vasomotor menopausal symptoms and their risk of cardiovascular disease reinforces the notion of hormonal imbalance affecting women's health. American Journal of Obstetrics and Gynecology, 223(6), 898.e1-898.e16. https://doi.org/10.1016/j.ajog.2020.06.039
Chronische onsteking leidt tot chronische ziekten
Khoudary, S. R. E., Chen, X., Qi, M., Matthews, K. A., Karlamangla, A., Gold, E. B., Harlow, S. D., Thurston, R. C., Joffe, H., Pavlovic, J., & Greendale, G. A. (2025). The Relation between Systemic Inflammation and Hormonal Imbalance during the Menopause Transition: The Study of Women’s Health Across the Nation. The Journal Of Clinical Endocrinology & Metabolism. https://doi.org/10.1210/clinem/dgaf175
Korpe, B., Kose, C., & Keskin, H. L. (2024). Systemic inflammation and menopausal symptoms: insights from postmenopausal women. Menopause The Journal Of The North American Menopause Society, 31(11), 973–978. https://doi.org/10.1097/gme.0000000000002433
Malutan, A. M., Dan, M., Nicolae, C., & Carmen, M. (2014). Proinflammatory and anti-inflammatory cytokine changes related to hormonal imbalance in menopause. Menopausal Review, 3, 162–168. https://doi.org/10.5114/pm.2014.43818
McCarthy, M., Raval, A.P. The peri-menopause in a woman’s life: a systemic inflammatory phase that can contribute to menopausal symptoms and enable later neurodegenerative disease. J Neuroinflammation 17, 317 (2020). https://doi.org/10.1186/s12974-020-01998-9
Zhou, F., Prabahar, K., & Shu, J. (2025). The effects of transdermal estrogens combined with Medroxyprogesterone Acetate on cardiovascular disease risk factors in postmenopausal women: a meta-analysis of randomized controlled trials that also explores implications for women's health. Diabetology & Metabolic Syndrome, 17(1). https://doi.org/10.1186/s13098-025-01664-1